Δυσοίωνο το μέλλον της Ελλάδας το 2013

Άρθρο της Μαριάννας Ιατρίδου

Την περασμένη Τρίτη 24 Απριλίου δόθηκε στη δημοσιότητα η ετήσια έκθεσή της για την ελληνική οικονομία από την Τράπεζα της Ελλάδος (ΤτΕ). Τι προβλέπει; Βαθύτερη ύφεση και εκτίναξη της ανεργίας πάνω από το 19%.

Πιο συγκεκριμένα ο διοικητής της ΤτΕ, Γ. Προβόπουλος αναθεώρησε την εκτίμησή του για τη φετινή μείωση του ΑΕΠ κατά 4,5%, εκτιμώντας πλέον ότι ο μέσος ετήσιος ρυθμός μείωσης του ΑΕΠ θα πλησιάσει το 5%.
Ο κεντρικός τραπεζίτης προβλέπει επάνοδο στην ανάπτυξη από τα τέλη του 2013, αλλά εκφράζει συγκρατημένη αισιοδοξία ότι η Ελλάδα μπορεί να επιτύχει και να εξασφαλίσει βιώσιμη αναπτυξιακή πορεία, με την εφαρμογή συγκεκριμένων πολιτικών και αξιοποίηση κοινοτικών πόρων και συγκριτικών πλεονεκτημάτων.
Οι δείκτες που αποδεικνύουν την περαιτέρω ύφεση στην χώρα μας είναι οι εξής:
– μέσος ετήσιος ρυθμός μείωσης του ΑΕΠ για τον οποίο η Τράπεζα της Ελλάδος εκτιμά ότι ο θα πλησιάσει το 5%, δηλαδή ότι η ύφεση θα είναι λιγότερο έντονη από ό,τι το 2011, υπό την προϋπόθεση βεβαίως ότι τα μέτρα διαρθρωτικού χαρακτήρα θα εφαρμοστούν χωρίς καθυστέρηση.
– Το μέσο ποσοστό ανεργίας το οποίο θα αυξηθεί εφέτος σε σύγκριση με το 2011 και θα υπερβεί το 19%, έναντι 17,7% πέρυσι.
– Η αναμενόμενη το 2012-13 μείωση του κόστους εργασίας ανά μονάδα προϊόντος, σε συνδυασμό και με την προβλεπόμενη εξέλιξη των τιμών, η οποία οδηγεί σε αισθητή βελτίωση της ανταγωνιστικότητας και πιθανόν να συμβάλει σε άνοδο των εξαγωγών και υποκατάσταση των εισαγωγών. Ειδικότερα, εκτιμάται ότι έως το τέλος του 2012 θα έχουν ανακτηθεί τα 2/3 έως 3/4 της συνολικής απώλειας της ανταγωνιστικότητας κόστους της περιόδου 2001-2009. Επιπλέον, εντός του 2013 θα έχει ανακτηθεί πιθανόν ολόκληρη η απώλεια.
– – Το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών που προβλέπεται να υποχωρήσει από 9,8% του ΑΕΠ το 2011 στο 7,5% περίπου το 2012, ενώ η υποχώρηση αυτή θα συνεχιστεί και τα επόμενα έτη.
– – Τέλος, η πτωτική τάση του πληθωρισμού θα συνεχίζεται το 2012 και ο μέσος ετήσιος πληθωρισμός αναμένεται να διαμορφωθεί γύρω στο 1,2%. Το 2013 ο πληθωρισμός αναμένεται να υποχωρήσει περαιτέρω, ενδεχομένως και κάτω από το 0,5%.
Η διοίκηση της ΤτΕ εκτιμά ότι η ελληνική οικονομία βρίσκεται σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι και θεωρεί απαραίτητη την τήρηση των δεσμεύσεων που απορρέουν από τη δανειακή σύμβαση. Επιπροσθέτως υπογραμμίζει ότι η πολιτική που εφαρμόζεται στην τελευταία διετία, εμφανίζει αστοχίες οι οποίες οφείλονται στη δυσμενέστερη εξέλιξη βασικών οικονομικών μεγεθών και κυρίως της ύφεσης, που αποδείχτηκε βαθύτερη της αναμενόμενης.
Ο διοικητής της ΤτΕ συστήνει ταχύτερους ρυθμούς και εντατικοποίηση των προσπαθειών και την υιοθέτηση μίας εθνικής στρατηγικής προκειμένου να επανέλθει η οικονομία σε αναπτυξιακή τροχιά από το 2013. Ο ίδιος θεωρεί ότι ήδη έχουν γίνει τα πρώτα θετικά βήματα , όπως η ολοκλήρωση του PSI και η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών.
Ποιές πολιτικές προτείνει ο Διοικητής
1. Ένα λιτό και σταθερό φορολογικό σύστημα, που θα είναι φιλικό προς την επιχειρηματική δραστηριότητα και παράλληλα θα αντιμετωπίζει αποτελεσματικά τη φοροδιαφυγή.
2. Την επιτάχυνση της απορρόφησης και την αποτελεσματικότερη αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων των διαρθρωτικών Ταμείων της Ε.Ε., αν ληφθούν υπόψη το αυξημένο ποσοστό κοινοτικής συμμετοχής στα συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα και η τεχνική βοήθεια της Ομάδας Δράσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
3. Την επιτάχυνση των ιδιωτικοποιήσεων και της αξιοποίησης της δημόσιας περιουσίας -αναγνωρίζοντας τις δυσκολίες που δημιουργεί το αρνητικό κλίμα στην οικονομία- που εκτιμά ότι μπορούν να ενισχύσουν όσο την εμπιστοσύνη όσο και τα δημόσια έσοδα, δημιουργώντας ταυτόχρονα ευκαιρίες για ξένες άμεσες επενδύσεις (π.χ. στους τομείς της ενέργειας, των λιμενικών υποδομών, της παραθεριστικής κατοικίας) και για μεταφορά τεχνολογίας.
Ο στόχος πρέπει να είναι η προσέλκυση ξένων κεφαλαίων, τα οποία θα ακολουθηθούν από δευτερογενείς εισροές πόρων στο πλαίσιο μιας πολλαπλασιαστικής διαδικασίας, καθώς θα απαιτηθούν πρόσθετες επενδύσεις για την αξιοποίηση της αρχικής τοποθέτησης, ενώ θα υπάρξουν και παρεπόμενα οφέλη για άλλες επιχειρήσεις ή κλάδους.
4. Την υλοποίηση του προγράμματος «Ήλιος» για την εξαγωγή ηλιακής ενέργειας στη Γερμανία και σε άλλες χώρες της Δυτικής Ευρώπης.
Ταυτόχρονα με την έκθεση της Τράπεζας της Ελλάδος, βαθιά η ύφεση στην οποία θα παραμείνει η ελληνική οικονομία και το 2012, υποστηρίζει πως είναι και η Citigroup σε έκθεση της (Ηellenic Big Picture) με ημερομηνία 20 Απριλίου.
Σύμφωνα με το διεθνή οίκο, η ύφεση θα ανέλθει στο 6,5% φέτος και στο 2,4% το 2013. Απαισιόδοξη εμφανίζεται και για την ευρωζώνη, προβλέποντας ανάπτυξη -1,2% φέτος και -0,2% το 2013.
Ενδιαφέρον παρουσιάζουν και τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ που παρουσιάζουν μείωση κατά 13,8% στο Γενικός Δείκτης Νέων Παραγγελιών στη Βιομηχανία (σύνολο εγχώριας και εξωτερικής αγοράς) του μηνός Φεβρουαρίου 2012, σε σύγκριση με τον αντίστοιχο Δείκτη του Φεβρουαρίου 2011, έναντι αύξησης 19,0% που σημειώθηκε κατά την αντίστοιχη σύγκριση του έτους 2011 προς το 2010. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής, ο μέσος Γενικός Δείκτης του δωδεκάμηνου Μαρτίου 2011 – Φεβρουαρίου 2012, σε σύγκριση με τον ίδιο Δείκτη του δωδεκάμηνου Μαρτίου 2010 – Φεβρουαρίου 2011, παρουσίασε μείωση κατά 3,4%, έναντι αύξησης 7,0% που σημειώθηκε από τη σύγκριση των αντίστοιχων προηγούμενων δωδεκαμήνων.