Νεκρό άτομο τσακαλιού (Canis aureus) εντοπίστηκε στην περιοχή της Κρεπενής Καστοριάς από το προσωπικό της Μονάδας Διαχείρισης Εθνικού Πάρκου Πρεσπών και Προστατευόμενων Περιοχών Δυτικής Μακεδονίας (Παράρτημα Καστοριάς) του ΟΦΥΠΕΚΑ, λίγες μέρες πριν το τέλος του 2025. Σύμφωνα με τα πρώτα στοιχεία, ο θάνατος του ζώου οφείλεται πιθανότατα σε σύγκρουση με διερχόμενο όχημα. Το εύρημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς πρόκειται μόλις για τη δεύτερη – μέσα σε έξι χρόνια – τεκμηριωμένη καταγραφή παρουσίας τσακαλιού στην περιοχή της Καστοριάς. Και η προηγούμενη καταγραφή αφορούσε επίσης άτομο που είχε θανατωθεί από διερχόμενο όχημα.
Ο ΟΦΥΠΕΚΑ σε συνεργασία με την Εταιρία Προστασίας Περιβάλλοντος Καστοριάς (Ε.Π.Π. Καστοριάς), ενημέρωσε άμεσα τις αρμόδιες αρχές. Η Διεύθυνση Δασών Καστοριάς προχώρησε στην περισυλλογή του νεκρού ζώου, ενώ η Κτηνιατρική Υπηρεσία έλαβε δείγματα για εργαστηριακό έλεγχο, μεταξύ άλλων και για την πιθανή παρουσία λύσσας, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα πρωτόκολλα. Παράλληλα, στο πλαίσιο της έρευνας που διεξάγεται στην περιοχή σχετικά με τις πληθυσμιακές τάσεις και τις χωρικές ανάγκες του είδους, ερευνητές της Ε.Π.Π. Καστοριάς πραγματοποίησαν λήψη βιολογικών δειγμάτων για γενετικές και διατροφικές αναλύσεις, συμβάλλοντας στον εμπλουτισμό των διαθέσιμων επιστημονικών δεδομένων.
Το τσακάλι χαρακτηρίζεται ως “Κινδυνεύον” (EN – Endangered) σύμφωνα με το Ελληνικό Κόκκινο Βιβλίο και προστατεύεται τόσο από την εθνική όσο και από την ευρωπαϊκή νομοθεσία. Το είδος δεν αποτελεί απειλή για τον άνθρωπο και αποφεύγει συστηματικά την άμεση επαφή μαζί του. Αντιθέτως, διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στη λειτουργία των οικοσυστημάτων, συμβάλλοντας στη ρύθμιση πληθυσμών και στον καθαρισμό του φυσικού περιβάλλοντος. Κατά το δεύτερο μισό του 20ού αιώνα, οι πληθυσμοί του τσακαλιού στην Ελλάδα γνώρισαν δραματική μείωση, εξαιτίας των εκτεταμένων διώξεων, της απώλειας ενδιαιτημάτων και της εντατικοποίησης των ανθρώπινων δραστηριοτήτων. Τα τελευταία χρόνια, ωστόσο, καταγράφεται μια σταδιακή ανάκαμψη και επαναδιασπορά του είδους, αποτέλεσμα της νομικής προστασίας, της βελτίωσης των συνθηκών διατήρησης και της αυξημένης περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης.
Ιστορικά, το τσακάλι ήταν ανέκαθεν παρόν στις παραλίμνιες περιοχές και στη λεκάνη απορροής της λίμνης Καστοριάς, έως και την τοπική εξαφάνισή του κατά το δεύτερο μισό του 20ού αιώνα. Η οικολογία του είδους, που συνδέεται στενά με υγροτοπικά και αγροτικά τοπία, καθιστά την ευρύτερη περιοχή της λίμνης κατάλληλο βιότοπο για τη φυσική του επανεμφάνιση.
Η Μονάδα Διαχείρισης Εθνικού Πάρκου Πρεσπών και Προστατευόμενων Περιοχών Δυτικής Μακεδονίας του ΟΦΥΠΕΚΑ με την ίδρυση και λειτουργία του Παραρτήματος Καστοριάς διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στην παρακολούθηση της βιοποικιλότητας, την τεκμηρίωση σημαντικών ευρημάτων και την προστασία της φυσικής κληρονομιάς της περιοχής. Το περιστατικό αυτό αναδεικνύει τη μεγάλη σημασία της συνεργασίας μεταξύ των αρμόδιων δημόσιων υπηρεσιών, των τοπικών περιβαλλοντικών οργανώσεων, των συλλογικοτήτων πολιτών και της τοπικής κοινωνίας, για την αποτελεσματική διαχείριση των περιβαλλοντικών ζητημάτων και την προστασία της άγριας ζωής.
Ο Οργανισμός Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής (ΟΦΥΠΕΚΑ) είναι Νομικό Πρόσωπο Ιδιωτικού Δικαίου και σκοπός του είναι η εφαρμογή της πολιτικής που χαράσσει το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με αιχμή τις βιώσιμες πρακτικές, για τη διαχείριση των προστατευόμενων περιοχών στην Ελλάδα, τη διατήρηση της βιοποικιλότητας, την προώθηση και υλοποίηση δράσεων αειφόρου ανάπτυξης και την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.
Φωτογραφίες: Γιάννης Θεοδωρόπουλος © ΟΦΥΠΕΚΑ
